شباهت غیرت با خاک انداز

غیرت و ناموس به نظر من شباهت زیادی به آفتابه و خاک انداز دارن. یک زمانی آب لوله کشی نبوده و لازم بوده که انسانها اول با یک ظرف دسته دار، آب از سر جوب بردارن و ببرن تو مستراح. لازم بوده ظرف لوله هم داشته باشه که راحت بتونن موضع رو بشورن. یک زمانی جارو برقی هم نبوده. لازم بوده یک وسیله مسطح، پهن و دسته دار، اختراع بشه که باهاش آشغالها رو از دور و برشون جمع کنن.

الان بیشتر خونه ها، لااقل توی شهرها، گوشه توالت شون، شلنگ آب و توی کمدشون، جارو برقی دارن. … دیگه کسی، رو جهاز دخترش آفتابه نمیذاره. بنابر این کم کم وقتشه بعد از تشکر از آفتابه به پاس خدماتی که در طول قرنها به بهداشت بشریت کرده، ازش خداحافظی کرد. این به معنی بد بودن آفتابه نیست. به معنی این هست که وجودش دیگه ضرورتی نداره  وحتی می تونه دست و پاگیر باشه. بهتره قبل از اینکه منزلتش خدشه دار بشه خودش بدون مقاومت از صحنه بره بیرون.

یک زمانی به دلایل جغرافیایی – منطقه ای، اقتصادی، تاریخی و حتی فیزیولوژیک، موجودات مونث، نیاز به محافظت توسط رییس قبیله داشتن. پدر و برادر همینطور که باید مواظب محصول گندم شون بودن که آفت نزنه، باید مواظب دختر و خواهرشون هم بودن که باکره بمونه و بتونن شیر بهای خوبی مطالبه کنن. برای همین لازم بوده غیرت اختراع بشه.

شوهره صبح تا شب بیل می زده که اولاد خودش رو غذا بده و بعد از مرگش، کپی ژنتیکی خودش ادامه پیدا کنه. باید مواظب زنش می بوده که دو سره بار نزنه. یعنی این طوری نشه که نون گندم شوهره رو بخوره و اسپرم یکی دیگه رو به زیر شکمش راه بده. اینطوری بوده که ناموس اختراع شده.

الان اگه یک نفر باد بندازه تو گلوش و بگه :« من غیرت دارم. نمیذارم خواهرم فلان کار رو بکنه» درست عین آدمی می تونه باشه که با کت و شلوار، آفتابه دست بگیره و بره از سر جوب خیابون آب برداره. بعد با آسانسور بره تو آپارتمانش و سر توالت فرنگی بشینه و خودش رو با آفتابه بشوره.

شل بگیر برادر من . بعد از چندین هزار سال، تو هم یک نفسی بکش . ضرر نداره؟ تو کارت خیلی سبکتر از اجدادت هست . الان فقط مسئولِ خودتی. برو حالش رو ببر.

 

More from یلدا صادقی

دختر تهرانی و ماجراهایی که در کرمان آفرید

[caption id="attachment_48760" align="aligncenter" width="430"] Rogier van der Weyden, Portrait of a Lady[/caption]...
بیشتر بخوان
  • عماد

    با اصل موضوع کاری ندارم، ولی انصافا مرد روز نویسنده کم اورده، شما را با این ادبیات از کجا پیدا کردن، الان مثلا خواستی با تشبیه غیرت به افتابه، تحقیرش کنی ، مردا بدشون بیاد و … ، واقعا برا مرد روز متاسفم که نمیتونه یه موضوع درست نقد کنه ،

    • رضا

      منم موافقم!!! سطح مرد روز خیلی پایین اومده!!!! امیدوارم یک فکری براش بکنن!!!

    • marderooz

      عماد عزیز نظر و سلیقه و توقع شما منحصر به شما است. اما به نظر ما نگاه رندانه خانم دکتر یلدا صادقی از نمونه های منحصر به فرد نوشته های اجتماعی معاصر است. قدرت تحلیل، شیوه و لحن صریح و قاطع، ساده نویسی و از همه مهمتر حرفی برای گفتن داشتن، ویزگی های کمیابی است.

      ممنون

      • عماد

        ناظر مرد روز همونطور که با تحقیر یه چیز یا موضوع نمیتونی اونو نقد کنی، با دکتر دکتر بستن به یه نفر هم نمیتونی اون فرد موجه و رند و تحلیل گر و … نشون بدی، اگه تحقیر کردن یعنی نظر رندانه و تحلیل و لحن صریح و قاطع و … که دیگه من عذرخواهی میکنم واقعا:)،

        • marderooz

          تحقیری مطرح نشد عماد محترم. این متن و شیوه نوشتن، از نظر ما جالب و انتقادی و رندانه و تفکر برانگیز است. بی شک نوعی از نگارش است که نمی تواند همه سلیقه ها را تامین کند. شما ببخشید. ممنون

  • hamid

    لپ کلام : هرکی هر غلطی خواست بکنە چە مرد چە زن

    • Nima Sajedi

      بستگی داره شما لپ کلام رو چطور برداشت کنی، شما میتونی هرکاری بکنی ولی اینم باید بدونی که مسولیتشم پای خودته، شما به عنوان همسر میتونی خیانت کنی (چه دیندار چه بی دین) ولی درصورت لو رفتن از زندگی ای که داشتی و شرایطش محروم میشی. زندگی همینه اگه دقت کنی ، زندگی صحنه ی زیبای هنرمندی ماست – هرکسی نغمه ی خویش خواند و از صحنه رود.

    • marderooz

      تا مادامیکه عملا به حق رفتار دیگران ضربه نزند. انها را بر اساس حق خود، محدود نکند. نفی نکند. برایش تنبیه معین نکند.

  • پیام

    حضور این نوع نگرش و نوشته هایی در پهنه دنیای مجازی دلالت بر بحران هویت و تسلیم شدن به پیچیدگی های نظام موجود و بظاهر مدرن جهانی است>

    • marderooz

      پیام عزیز
      دنیا همیشه در حال بهتر شدن است و از جمله انها اخلاق و مسئولیت انسانی … گذشته حتما خوبی های داشته است که حیات اجتماعی از بین نرفته است ولی تغییرو تبدیل ارزش های اخلاقی، هیچوقت درجا نزده است.

      این نوشته هم در پایان، ساده و صمیمی، غیرت را فردی می بیند. شما یک انسان هستید و مسئول خودتان. همسرو خواهر و مادر و دختر و دوستِ مونث تان هم انسان است و مسئول خودشان… این روزها، زنان در همه زمینه های زندگی و شغل و تحصیل نشان دادند که احتیاج به نگهبان ندارند. داشتن غیرت برای دیگران، بی احترامی به هویت انها است. شما می توانید مراقب و دلسوز و و راهنما و حامی شان باشید ولی تعیین تکلیف کردن برای یک بزرگسال، بی حرمتی به او است.

      شما مهربان و جوانمرد و چشم پاک و عادل باش. شما به ارباب رجوع احترام بگذار، به سوئ استفاده قدرتها انتقاد کن. شما با خشونت و کشتن انسانها، همراهی نکن. بقیه چیزها میدان بیشتری برای خوب شدن پیدا می کنند. غیرت داشته باش ولی برای خودت. ممنون

      • Nima Sajedi

        به شدت با این نوشته موافقم؛

  • امیر

    با این نگرش به غیرت مخالفم
    غیرت بی مورد هم فایده نداره
    اگر زنت بهت خیانت میکنه ترکش کن چون نمیخوادت
    اگر خواهرت و دخترت به سنی رسیدن یا به فهمی رسیدن که میدونن خطر چیه و چی ارزشه چی نیست خودشون دیگه میدونن نهایتا ترکشون کن
    هیچ کسی رو نمیشه به زور پیش خودت نگه داری

  • احسان

    متاسفانه همیشه یک عده هستند که بی دلیل جو گیر میشنو و خودشو میندازن تو چاه فاضلاب !!!! یارو اندازه یک انسان عصر حجر سواد نداره میاد پست میزاره ما باید متجدد رفتار کنیم و مدرن باشیم. دلیل تجددشم اینکه مـثلا گوشیش فلان مارکو داره!!! دقیقا به دلیل مدل گوشیش هم میاد بعضی رفتارهای سنتی رو این جوری به خیال خودش که چه عرض کنم به خیار خودش مسخره می کنه!
    اخر برادر خواهر من یکم سعی کن حداقل تفاوتت با انسان حجری مدل گوشیت نباشه. یکم سوادتو ببر بالا مطمن باش شعورتم میره بالا. اونوقت شاید دلیل مدرن بودنت مارک گوشیت نباشه! البته بعید میدونم از همون گوشیتم زیاد بلد باشی استفاده کنی!!!

    • marderooz

      احسان عزیز ممنون از تشبیهی که ارائه دادید، بهتر از فحش مستقیم بود. اما متاسفانه برای این تشبیه، پشتیبانی استدلالی فراهم نکردید.

  • Ali

    خدا وکیلی فرق غیرت با تعصب رو نمی دونید یا دوربین مخفیه؟!

    هنوز هم به شدت معتقدم اسم مجله تون رو بزارید زن روز خیلی با افکار فمینیستی تون بیشتر جور در میاد….

    • مهاجر آزاد

      میشه برای من بگین تفاوتش رو؟ من واقعا نمیدونم تفاوت غیرت و تعصب چیه. (سوالم کاملا جدیه. اصلا کنایه نمیزنم. من واقعا میخوام بدونم)

  • حامد

    Greattttttttt well done 🙂

  • انسان اولیه

    خوب باشه ما عقب مونده و عصر حجری هستیم تو خواهر مادرتو آزاد بزار تا ما یه حالی ببریم.

    • marderooz

      خواهر ومادر ادم های بی غیرت و با غیرت، دام و طیور نیستند که توسط مردان به همدیگر بذل و بخشش شود. این همان چهره وقیح غیرت است که اصل و اساسش، منافع صاحب غیرت است. ببینید چطور به همین راحتی نمی خواهید مادر و خواهر دیگران و خودتان را صاحب تشخیص و هویت و شعور و حق انتخاب فرض کنید؟ جان و ناموس شان را به هم حواله می دهید. آنها انسان هستند درست مثل شما. این را اگر نفهمید واقع متعلق به دوران سپری شده از شیوه معیشت و زندگی هستید. درست همان استدلالی که نویسنده متن مطرح کرد. غیرت شما برای ذات توانمند انسان ها توهین امیز و شرم اور است

      • PersianBoy

        موضوع اینه که یه سری بیماردل در جامعه هستن که نمی‌شه کاریشون کرد. و این وظیفهٔ مرد خانوادس که مقابل اونا از خانواد‌ش پاسداری کنه. این کجاش توهین به شعور خانواد‌ت می‌شه؟

  • یاتاقان

    بر عکس غیرت خوبه چون از محبت و عشق سرچشمه می گیره, هیچ کس نیست تکذیب کنه کسی رو دوست داره اما بهش اهمیت نمی ده و در صورت نیاز بهش کمک نمی کنه پس غیرت خوبه
    به هر حال هم این تفسیر اشتباه از غیرت و هم تندروی در غیرت هر دو غلط هستند و مثل اصل افراط و تفریط است

    • marderooz

      شما یاتاقان عزیز هر چقدر می خواهی محبت و عشق بورز. هر چقدر در ذات مهربان و حامی شما می گنجد از عزیزانت حمایت کن. اهمیت قائل شدن تان ستودنی است. در کنار همه این خصلت های جوانمردانه به شعور عزیزتان و استقلال رای وی هم احترام بگذار. برایش تصمیم نگیر و به اندازه خودت برایش حق قائل باش. این همان غیرتی است که خانم صادقی از شما انتظار دارد در باره اش فکر کنید . در پایان متن مطرح کرده است. ممنون

      • جمال

        ” در کنار همه این خصلت های جوانمردانه به شعور عزیزتان و استقلال رای وی هم احترام بگذار. برایش تصمیم نگیر و به اندازه خودت برایش حق قائل باش.”
        دقیقا حرف دل ما رو زدید. ممنون

  • مهاجر آزاد

    من اصولا کامنت ها رو تا ته میخونم. یک چیزی وجود داره که کمتر بهش توجه میشه. اگر بخواهیم یک چیزی رو درست درک کنیم باید بتونیم اول یک تصویر بزرگ ازش ببینیم یا تجسم کنیم و بعد وارد جزیاتش بشیم. داستان ما ملت داستان فیل و تاریکی است که هرکسی به قدر توانش تشخیص میداد که این موجود چیه.عده ای از هموطنان با دید خودشون نگاه میکنن و عده ای دیگه هم باز با دید خودشون ولی از یک زاویه دیگه. همه چیز نسبیه. هیچ ادئولوژی در دنیا نمی تونه پاسخگوی همه نیازهای بشری باشه. بشر به سرعت داره تغییر میکنه و این تغییر رو عده ای تعبیر به حرکت به سمت نابودی میدونن و عده ای اون رو لازم میدونن برای بقای حیات. عده ای از ما دوست داریم سنت ها و باورهای مذهبی و عرفی رو حفظ کنیم و عده دیگه ای میخواهیم که سوار قطار تغییر بشیم. این انتخاب ماست که می خواهیم کجا بریم . نکته بدی که در مورد بعضی از ملت ها و فرهنگ ها وجود داره اینه که کلا نظر مخالف اصلا قابل شنیدن نیست چه برسه به این که بخواهیم بهش فکر کنیم. من اگر می پرسم “چرا” جواب من ناسزا نیست. اگر نویسنده موضوعی را به چالش میگیره جوابش این نیست که برو روی خواهر مادرت پیاده کن. همین نگرش که اول برو روی خواهر مادرت امتحان کن یعنی تو هنوز خواهر و مادر رو مایملک خودت میدونی و مثل دارایی باهاش برخورد میکنی. و البته این نظر شخصی هر فردی می تونه باشه و خوب به خودش مربوطه ولی گاهی جواب منطقی دادن خیلی خوبه. میشه گفت من با شما مخالفم به این دلیل و اون دلیل(بعضی از دوستان همین طور نوشتن که کاملا قابل احترام و بحث است) عده ای هم فقط فحاشی میکنن. عشق ، محبت ، علاقه ، آمیزش این ها مقولاتی هستن که ما مردم چند هزار سال باهاشون مشکل داشتیم انتظاری نیست که در یک دهه یا یک قرن همش حل و فصل بشه ولی دوستانی که از در تکفیر بیرون میان بدونن دنیا داره عوض میشه میتونین بمونین و ادامه بدین و میتونین تغییر کنین در راستای مثبت نه منفی. این که هر کس یک حرفی زد سریع بهش انگ بزنین که نشد کار

  • جمال

    (زنده یاد سیمین دانشور)

    من زنم!
    با دست هایی که دیگر دلخوش به النگوهایی نیست
    که زرق و برق شخصیتم باشد!
    من زنم!
    و به همان اندازه از هوا سهم میبرم که ریه های تو سهم میبرد
    می دانی؟
    درد آور است که من آزاد نباشم
    که تو به گناه نیفتی
    قوس ها ی بدنم، به چشمهایت
    بیشتر ازتفکرم می آیند
    دردم می آید که باید لباس هایم را
    با میزان ایمان شما تنظیم کنم.
    دردم می آید که ژست روشنفکریت تنها
    برای دختران غریبه است!
    به خواهر و مادرت که میرسی
    قیصر میشوی!!
    دردم می آید که در تخت خواب،
    با تمام عقیده هایم موافقی!
    و صبح ها از دنده ی دیگری از خواب پا میشوی!!!
    تمام حرف هایت عوض میشود!!
    دردم می آید،میفهمی!
    تفکر فروشی بدتر از تن فروشی است!
    حیف که فاحشه ناموس برای تو وسط پاست نه تفکر!
    حیف که فاحشه ی مغزی بودن
    بی اهمیت تر ازفاحشه ی تنی است!!
    من محتاج درک شدن نیستم
    دردم می آید خر فرض شوم
    دردم می آیدآنقدر خوب سر وجدانت کلاه میگذاری
    و هربار که آزادیم را محدود میکنی
    میگویی:
    من به تو اطمینان دارم اما اجتماع خراب است!
    نسل تو هم که اصلا مسئول خرابی هایش نبود!!
    می دانی؟
    دلم از مادرهایمان میگیرد،
    بدبخت هایی بودند که حتی میترسیدند باور کنند
    حقشان پایمال شده!
    خیانت نمیکردند.
    نه برای اینکه از زندگی راضی بودند،نه
    خیانت هم شهامت می خواست!
    نسل تو از مادرهایمان همه چیز را گرفت
    جایش النگو داد!
    مادرم از خدا میترسد،از لقمه حرام میترسد،ازهمه چیز میترسد
    توهم که خوب میدانی، ترساندن
    بهترین ابزار کنترل است.
    دردم می آید:این را هم بخوانی،
    میگویی اغراق است!
    ببینم فردا که دختر مردم زیر پاهای گشت ارشاد،
    به جرم موی بازش کتک خورد
    باز هم همین را میگویی؟!
    ببینم آنجا هم اندازه ی درون خانه غیرت داری؟
    دردم می آید که به قول شما،
    تمام زنهای اطرافتان خرابند
    وآنهایی هم که نیستند
    همه فامیل های خودتانند!!
    مادرت اگر روزی جرات پیدا کردی ازش بپرس،
    از سکس با پدر راضی بود؟
    بیچاره سرخ میشود وجوابش را…
    باور کن به خودش هم نمیدهد
    دردم می آید!
    از این همه بی کسی دردم می آید!

  • جمال

    من خودم مردم ولی برام عجیبه که میشنوم مثلا مردی به همسرش به خاطر نوع پوشش اعتراض کرده که چرا اینطوری می پوشی و باعث جلب توجه بقیه میشی و… بعد اون خانوم تازه کلی ام کیف میکنه که دمش گرم همسرم حواسش بهم هست!!! خب این برخورد قبل از اینکه توجه مرد رو به زنش برسونه توهین به شعور و فهم همسرش تو انتخاب لباسش هستش! یعنی عزیزم تو اینقدر فهم و شعورت نمیرسه که چطوری بپوشی یا برخورد کنی!
    متاسفانه هستند زنهایی که دوست دارن کسی مالکشون باشه و نقش اون رئیس قبیله رو براشون بازی کنه.
    جالبه وقتی خوب به این تعریف غیرت نگاه میکنی می بینی از اختراعات مردان برای مالکیت زنانشون هستش. غیرت مرد به زن معنی داره ولی زن به مرد نه اونقدر. وقتی شرع مقدس و قانون اخلاق مدارمون! اجازه میده که یه مرد همزمان با 4زن در ارتباط باشه ولی زن فقط یه شوهر داشته باشه، معنیش همینه دیگه.
    من نمیگم زن و مرد بهم تعهدی نداشته باشن، نه اصلا. ولی حرفم اینه بذاریم همونقدر که ما مردا تو انتخابهامون و رابطه داشتنمون، پوشممون، تفریحمون آزادیم جنس مخالفمون هم این آزادی و حق انتخاب رو داشته باشه.
    (منظورم از رابطه داشتن اولا نه سکس و اینجور چیزاست ثانیا رابطه قبل از تعهد برا ازدواجه)

    به قول سیمین دانشور:
    درد آور است که من آزاد نباشم
    که تو به گناه نیفتی
    قوس ها ی بدنم، به چشمهایت
    بیشتر ازتفکرم می آیند
    دردم می آید که باید لباس هایم را
    با میزان ایمان شما تنظیم کنم.

  • Mahdi Almas

    ببینم نویسنده عزیز حرف شما درست
    وقت با آفتابه مردم آّب می آوردند و می بردند داخل توالت و آن قسمت بدنش را می شستند اما حالا همان آب را از بالا از طریق لوله ای نزدیک دم دست داخل توالت و همه جای آورده تا راحت تر بشود از آن استفاده کند. تنها وسیله و روش استفاده از آب راحت تر شده است, من نشنیده ام کسی مثلا از شیر گاو یا هم کاکاکولا و یا پیپسی بجای آب استفاده کرده و آن قسمت بدنش را شسته باشد.
    یا هم جاروی برقی عین کار جاروهای دستی را انجام میدهد, تنها تفاوت اش اینست که این تکنولوژی اولیه است و آن تکنولوژی مد روز و مدرن, تا حالا شنیده ای کسی با جارو برقی بادرنگ پوست کرده باشد؟ نه

    من فکر می کنم غیرت یعنی اینکه نگذاری کسی مزاحم خواهر و مادر و ناموست بشود نه اینکه برای خواهر و مادر و ناموست مزاحمت خلق کنی.
    آیا حرف شما این معنی را نمی رساند که بی خیال گوسفندان بشوید بگذارید گرگها حال شان را بکنند.

  • PersianBoy

    خداییش میخواستم ببینم نویسنده عزیز چقدر فکر کرده به این نتیجه رسیده؟ واینکه خودش تنهایی فکر کرده یا از کس دیگه ای هم کمک گرفته؟

  • PersianBoy

    امام على عليه السلام :
    … إِيّاكَ و َالتَّغايُرَ فى غَيرِ مَوضِعِ غَيرَةٍ فَإِنَّ ذلِكَ يَدعُو الصَّحيحَةَ إِلَى السُّقمِ وَ البَريئَةَ إِلَى الرَيبِ… ؛
    از غيرت نابجا بپرهيز زيرا اين كار، زن درستكار را به انحراف و زن پاكدامن را به ترديد مى كشاند. امام على عليه السلام : خداوند لعنت کند کسی را که غیرت ندارد و نیز فرمود : کسی که غیرت ندارد قلبش واژگون و سیاه است

  • حالا

    فارغ از بحث غیرت و ….
    مثال مطرح شده با محتوایی که نویسنده قصد رساندنش ( چه درست چه غلط ) رو داشته همخوانی نداره
    در این مثال هنوز هم از آب برای شستشو استفاده میشه فقط ابزار روزآور شده

    یک نمونه ی کامل برای کتاب های آموزش مغالطه