لیست کج‌فهمی های مغز انسان

در طی تحول و تکامل بشر، مغز ما یاد گرفت قضاوت های سریع و شتابزده داشته باشد چون طبیعت قهار و حیواناتی که ما شکارشان بودیم فرصت چندانی برای حساب و کتاب و تامل، باقی نمی گذاشتند.

در علم روانشناسی، وقتی که ذهن ما تلاش می کند تا متقاعد به چیزهایی باشیم که عملا واقعیت ندارند از آن با عنوان اختلالات شناختی ( Cognitive Distortions ) یاد می شود. این روزها ثابت شده است که بخشی از افسردگی و تشویش بشر به خاطر این نوع اشتباهات است.

اینها لیست خطاهایی است که باعث می شود خودکم بین، گوشه گیر، بدون اعتماد به نفس و منفی گرا باشیم:

حدس و گمان یا خواندن ذهن دیگران : Mind reading

وقتی که گمان کنیم دیگران در باره ما نظر مثبتی ندارند و مثلا فکر می کنیم ما را به چشم یک بازنده می بینند.

آینده وخیمی در پیش است : Fortune-telling

وقتی که پیشبینی می کنیم دنیا بدتر از پیش می شود یا خطری در کمین است یا آمادگی کافی برای امتحان رانندگی یا مصاحبه شغلی نداریم و فکر می کنیم رد می شویم.

فقط منفی ها را دیدن – Negative filtering

وقتی که هیچ اتفاق مثبتی در زندگی خود نمی بینیم و مدام به خودمان و دیگران یادآوری می کنیم که « همه بر علیه من هستند»

یا این یا آن، یا سیاه یا سفید –  Dichotomous thinking

همه چیز را دربست و یک سویه تعریف یا تشخیص می دهیم. « همه گولم می زنند» یا « همه کارهایم بیخود بود و تلف شد»

منطق احساسی – Emotional reasoning

تصمیم یا قضاوت احساسی داریم نظیر اینکه « من افسردگی ام اجازه نخواهد داد یک زندگی زناشویی موفق داشته باشم»

کم بها دادن – Minimization

حرف هایی که زدم زیاد مهم نبود. من که چیز خاصی نگفتم

جمع بستن – Over-generalization

یک بار زنبور نیشم زد. همه حشرات خطرناک هستند

نتیجه گیری سریع – Jumping to Conclusions

فهمیدم که دوستم به من کلک زد. چون دیروز یک کت شیک خرید

شخصی سازی – Personalization

همه آدمها  هر کاری کنند به خاطر من هست- همکلاسی ام قبل از اینکه به من برسد راهش را کج کرد به سمت دفتر مدرسه

همیشه ناراضی – Inability to disconfirm

بعضی از ما هر نوع استدلالی را رد می کنیم چون پذیرش آنها، با نگاه منفی مان به دنیا در تناقض قرار خواهد گرفت. اگر هم یکی از مشکلات مان حل شود باز هم اصرار می ورزیم که: « اینها که اسم شان مشکل نیست. غم و غصه من از این حرف ها گذشته است»

به لیست قضاوت ها و بدبینی ها می توان مدام افزود. شما ممکن است مدام تقصیر را به گردن دیگران بیاندازید یا خانواده را مقصر ناهنجاری های زندگی بشناسید. جملاتی نظیر من بدشاس ترین آدم جهان هستم، هیچکس مرا دوست ندارد و …

 

A partial list from Robert L. Leahy, Stephen J. F. Holland, and Lata K. McGinn’sTreatment Plans and Interventions for Depression and Anxiety Disorders (2012).

Image Source

CogniFit’s Blog

 

More from ماهان طباطبایی

یکی از اسرار جالب عضو جنسی مردان

بسیاری از ما، می دانیم کوچک شدن آلت مردانه در استخر به خاطر...
بیشتر بخوان